Đề thi HSG năm 2019 môn Ngữ Văn 9 - Trường THCS Hai Bà Trưng

  PHÒNG GD &ĐT PHÚC YÊN                                                           ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI

TRƯỜNG THCS HAI BÀ TRƯNG                                                      NĂM HỌC: 2018 – 2019

                                                                                                               MÔN: NGỮ VĂN 9

I.ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Hãy đọc văn bản

        HƠI ẤM Ổ RƠM 

Bình Lục - một đêm lỡ đường

Tôi gõ cửa ngôi nhà tranh nhỏ bé ven đồng chiêm

Bà mẹ đón tôi trong gió đêm:

- Nhà mẹ hẹp nhưng còn mê chỗ ngủ

Mẹ chỉ phàn nàn chiếu chăn chả đủ

Rồi mẹ ôm rơm lót ổ tôi nằm

 

Rơm vàng bọc tôi như kén bọc tằm

Tôi thao thức trong hương mật ong của ruộng

Trong hơi ấm nhiều hơn chăn đệm

Của những cọng rơm xơ xác gày gò

 

Hạt gạo nuôi hết thảy chúng ta no

Riêng cái ấm nồng nàn như lửa

Cái mộc mạc lên hương của lúa

Đâu dễ chia cho tất cả mọi người

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên.

Câu 2. Biện pháp tu từ nào đựoc sử dụng trong câu thơ Rơm vàng bọc tôi như kén bọc tằm?

Câu 3.  Em hiểu hương mật ong của ruộng là hương gì?

Câu 4. Viết một đoạn văn nêu cảm nhận của em về khổ thơ cuối cùng trong bài thơ.

II. LÀM VĂN (16 điểm)

Câu 5. (6,0 điểm)

Bài thơ ”Hơi ấm ổ rơm”của Nguyễn Duy gửi đến mỗi chúng ta rất nhiều thông điệp. Hãy viết một bài văn trình bày suy nghĩ của em về một thông điệp mà em tâm đắc nhất. 

Câu 6. (10,0 điểm)

Nhà thơ nổi tiếng người Đức Bertold Brecht cho rằng:

“Cái đẹp của thơ không nên chỉ làm nên ánh sáng kỳ bí của ma trơi hay ánh sáng nhân tạo rực rỡ của pháo hoa, của đèn màu cầu kỳ nhuộm hàng trăm sắc. Ðẹp nhất là khi anh tạo nên được ánh sáng ban ngày, thứ ánh sáng tưởng như không màu, không sắc nhưng đó chính là ánh sáng mạnh mẽ và hữu ích nhất cho con người.”

Em hiểu ý kiến trên như thế nào? Qua bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy hãy làm sáng tỏ ý kiến trên.    

.......HẾT.........

HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT

I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Câu 1:

Phương thức biểu đạt chính : Biểu cảm

Câu 2: Biện pháp tu từ trong câu thơ Rơm vàng bọc tôi như kén bọc tằm là phép so sánh

Câu 3: Hương mật ong của ruộng là hương vị dịu ngọt, thanh đằm, thơm mát mà nhân vật trữ tình cảm nhận từ mùi thơm rơm rạ, ruộng đồng; đó còn là hương vị ngọt ngào của lòng yêu thương bình dị, chân thành mà bà mẹ quê dành cho đứa con, người lính qua đường.

Câu 4:

• Về nghệ thuật: Phép so sánh cái ấm nồng nàn như lửa; các từ láy nồng nàn, mộc mạc, kết cấu lặp, câu hỏi tu từ nhằm  nhấn mạnh  Riêng … đâu dễ ….
• Về nội dung: Khắc ghi niềm xúc động mãnh liệt của nhân vật trữ tình về “hơi ấm ổ rơm”: Ôm rơm kia vốn chỉ là một thứ phụ phẩm được tận dụng, nhưng khi nó được dùng để bà mẹ lót ổ ấm cho đứa con, người lính đêm lỡ đường thì nó lại trở thành biểu tượng của lòng yêu thương giản dị, mộc mạc, chân thành. Nhân vật trữ tình, người lính không chỉ cảm nhận được tình cảm đó mà còn ghi nhớ trong lòng như một thứ tình cảm nồng ấm, thiêng liêng (cái ấm nồng nàn, cái mộc mạc lên hương của lúa, của rơm rạ đồng quê). Bài thơ kết thúc là một câu thơ chất chứa lòng biết ơn sâu nặng: Đâu dễ chia cho tất cả mọi người, bởi lẽ đó.
• Về kỹ năng: Viết đúng cấu trúc đoạn văn cảm thụ văn học. Không mắc lối chính tả, diễn đạt.

II. LÀM VĂN (16 điểm)

Câu 5. (6,0 điểm)

1. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận

2. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận:  Đây là đề mở, thí sinh có thể chọn một thông điệp sống qua các thông điệp sau: Bài học về lòng biết ơn, về tình yêu thưong, sự hy sinh thầm lặng….

3. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợp tốt các lí lẽ, dẫn chứng; rút ra bài học nhận thức và hành động:

a. Giải thích, xác định vấn đề nghị luận: Thí sinh có thể chọn một thông điệp tâm đăc nhất trong các thông điệp mà Nguyễn Duy muốn gửi gắm  như :  Bài học về lòng biết ơn, về tình yêu thưong, sự hy sinh thầm lặng…. Thí sinh biết giải thích khái niệm ? Nêu biểu hiện của khái niệm

Khái niệm về các thông điệp

Giải thích thế nào là lòng biết ơn?

• Lòng biết ơn là sự ghi nhận những điều tốt đẹp mà người khác đã dành cho minh
• Lòng biết ơn là tình cảm yêu thương dành cho người khác
• Lòng biết ơn là sự ghi nhớ công ơn của người  khác dành cho mình

          -------Nội dung đầy đủ chi tiết vui lòng xem tại online hoặc đăng nhập để tải về máy---------

Trên đây là trích dẫn một phần đề thi kèm đáp án chi tiết và thang điểm Đề thi HSG năm 2019 môn Ngữ Văn 9 - Trường THCS Hai Bà Trưng. Để xem được đầy đủ nội dung đề thi, mời quý thầy cô và các em vui lòng đăng nhập vào HỌC247. Chúc các em đạt kết quả tốt.

Ngoài ra, các em có thể tham khảo thêm

• Đề thi HSG năm 2019 môn Ngữ Văn 9 - Phòng GD&ĐT Đan Phượng
• Đề thi HSG môn Ngữ văn lớp 9 năm 2019, Phòng GD&ĐT Tam Dương

                                                                                                ---Mod Ngữ Văn tổng hợp và biên soạn---